Page 98 - Demo

Evropa napoleoniane rreth vitit 18124Gjat%u00eb punimeve t%u00eb 5Kongresit t%u00eb Vjen%u00ebs, 1815N%u00eb dhjetorin e vitit 1810, cari i Rusis%u00eb, Aleksandri I, vendosi t%u00eb t%u00ebrhiqej nga sistemi kontinental dhe nga blloku kund%u00ebranglez. Napoleoni u nxitua ta nd%u00ebshkonte %u201caleatin e pabindur%u201d dhe n%u00eb qershor t%u00eb vitit 1812, ushtria franceze kap%u00ebrceu kufirin rus. Rus%u00ebt kryen t%u00ebrheqje strategjike n%u00eb thell%u00ebsi t%u00eb territorit t%u00eb tyre. Pas disfat%u00ebs n%u00eb betej%u00ebn e Borodinos, n%u00eb fillim t%u00eb shtatorit, rus%u00ebt e braktis%u00ebn Mosk%u00ebn, pasi e dogj%u00ebn at%u00eb plot%u00ebsisht p%u00ebr t%u00eb mos l%u00ebn%u00eb asnj%u00eb burim furnizimi n%u00eb duart e francez%u00ebve. P%u00ebr shkak t%u00eb v%u00ebshtir%u00ebsive n%u00eb furnizime dhe t%u00eb ftohtit t%u00eb madh e t%u00eb parakohsh%u00ebm, Napoleoni u detyrua t%u00eb t%u00ebrhiqej, i ndjekur nga ushtria ruse. Ushtrit%u00eb aleate austriake, prusiane dhe ruse k%u00ebrc%u00ebnuan Parisin, i cili u dor%u00ebzua n%u00eb mars 1814. M%u00eb 11 prill 1814, Napoleoni u burgos n%u00eb ishullin e Elb%u00ebs, por n%u00eb mars t%u00eb vitit 1815, ai u arratis nga Elba dhe u kthye n%u00eb Paris, ku, i mb%u00ebshtetur nga ushtria, mori p%u00ebrs%u00ebri pushtetin. Aleat%u00ebt e mund%u00ebn n%u00eb Vaterl%u00f3 t%u00eb Belgjik%u00ebs, n%u00eb qershor 1815, dhe vendos%u00ebn q%u00eb ta internonin n%u00eb ishullin e Sh%u00ebn Helen%u00ebs, n%u00eb Atlantikun Jugor, ku dhe nd%u00ebrroi jet%u00eb.Kongresi i Vjen%u00ebs, 1814-1815Kongresi i Vjen%u00ebs u mblodh n%u00eb shtatorin e vitit 1814 dhe zhvilloi punimet deri m%u00eb 9 qershor 1815. Akti final i Kongresit t%u00eb Vjen%u00ebs u n%u00ebnshkrua m%u00eb 9 qershor 1815 dhe p%u00ebrcaktoi rregullimin gjeopolitik t%u00eb Evrop%u00ebs p%u00ebr shekullin XIX. Anglia, Austria, Prusia dhe Rusia vendos%u00ebn tri kritere baz%u00eb p%u00ebr drejtimin politik:a) kriteri i legjitimitetit, q%u00eb n%u00ebnkuptonte %u201cqeverit%u00eb e vjetra n%u00eb pushtet, princ%u00ebrit e vjet%u00ebr n%u00eb fron%u201d;b) kriteri i sigurimit t%u00eb p%u00ebrgjithsh%u00ebm, n%u00eb baz%u00eb t%u00eb t%u00eb cilit u forcuan territorialisht disa %u201cshtete kuzhinet%u00eb%u201d, me q%u00ebllim q%u00eb t%u00eb p%u00ebrmbanin Franc%u00ebn nga agresionet;c) parimi i nd%u00ebrhyrjes, sipas t%u00eb cilit, sovran%u00ebt e Perandoria FrancezeShtete t%u00eb tjera n%u00ebnvar%u00ebsin%u00eb e NapoleonitKonfederata e RenitShtete t%u00eb qeverisura ngat%u00eb af%u00ebrm t%u00eb Napoleonit SPANJ%u00cbFRANC%u00cbP E R A N D O R I A O S M A N EMbret%u00ebriae Sardenj%u00ebsMbret%u00ebriae NapolitMbret%u00ebriae Italis%u00eb HungariDanimark%u00ebMbret%u00ebria e Bashkuare Britanis%u00eb s%u00eb Madhedhe Irland%u00ebs SuediPrusiKorfuzPerandoria e Austris%u00ebP E R A N D O R I A ER U S I S %u00cbToskan%u00ebOqeani AtlantikDeti i ZiDeti MesdheDeti i VeriutPORTUGALIDukati iVarshav%u00ebsKonfederatae Renit96